badkirdor

Vikilug‘at dan olingan
Jump to navigation Jump to search


Flag of Uzbekistan.svg Oʻzbekcha (uz)
[tahrirlash]

Morfologik va sintaktik xususiyatlari[tahrirlash]

bad-kir-dor

Aytilishi[tahrirlash]

Etimologiyasi[tahrirlash]

BADKIRDOR Bu sifat 'yomon' maʼnosini anglatadigan tojikcha bad sifati bilan (ТжРС, 39) 'xatgi-harakat', 'xulk' maʼnosini anglatadigan kirdor otidan (ТжРС, 187) tuzilgan boʻlib (ТжРС, 41), har ikki tilda 'razil xatti-harakatlarni amalga oshiradigan' maʼnosini anglatadi (ТжРС, 41; OʻTIL, I, 71). ПРСda bu sifat [bädkärdar] shaklida (62), shunga monand ravishda bu sifatning ikkinchi qismi ham [kärdar] shaklida berilgan va 'xatgi-harakat' maʼnosini anglatishi aytilgan (338). Ushbu lugʻatda [kärd] birligi ot sifatida 'xatgi-harakat' maʼnosini anglatishi aytilgan (398). Bu maʼlumotlar asosida badkirdor sifati asli badkardor Tovush tarkibiga ega boʻlgan, tojik tilida k tovushidan keyingi a tovushi i tovushiga almashgan deyish mumkin (Bu fikrni ТжРСdagi "badkarda ayn. badkirdor" izohi tasdiklaydi). Badkardor sifatining tarkibi bad sifati bilan kard otidan tuzilgan badkard koʻshma sifatiga -(a)r koʻshimchasini qoʻshib hosil qilingan deyish mumkin.
Oʻzbek tilining etimologik lugʻati (III-jild) maʼlumotlaridan foydalanilgan; q. Adabiyotlar roʻyxati.

f. jIj^l^ - razil, yomon ishlar qiluvchi

Maʼnoviy xususiyatlari[tahrirlash]

Maʼnosi[tahrirlash]

kt. Yomon, qabih harakatlar qiluvchi; yaramas odam. -◆ Tilida qurʼon soʻzi, ammo qilmish-qidirmishi gunohdan iborat boʻlgan haromxoʻrlar, badkirdorlar, zolimlar ozmi? — dedi Ahmad Husayn. Oybek, Hyp qidirib.◆ Badkirdor odamlar bir kun beomon yarador qildilar qoʻshiqni. A. Oripov.


Sinonimlari[tahrirlash]

Antonimlari[tahrirlash]

БАДКИРДОР. Oʻzbek tilining izohli lugʻati maʼlumotlaridan foydalanilgan; q. Adabiyotlar roʻyxati.

Tarjimalari[tahrirlash]

badkirdor