kezmoq

Vikilug‘at dan olingan
Jump to navigation Jump to search


Flag of Uzbekistan.svg Oʻzbekcha (uz)
[tahrirlash]

Morfologik va sintaktik xususiyatlari[tahrirlash]

kez-moq

Aytilishi[tahrirlash]

Etimologiyasi[tahrirlash]

KEZ— 'aylanib yur-', 'turli tomonga yur—'. Oʻk— tam arih boʻyida asta k ye z i b, Komilani oʻyladi (Oybek). Qadimgi turkiy tilda ham shunday maʼnoni anglatgan bu feʼl asli käz— | kez- tarzida talaffuz qilingan (ПДП, 393; Devon, II, 17), keyinchalik ä | e un — lisi ye unlisiga almashgan (ДС, 305): käz— | kez- > kez—.
Oʻzbek tilining etimologik lugʻati (I-jild) maʼlumotlaridan foydalanilgan; q. Adabiyotlar roʻyxati.

Maʼnoviy xususiyatlari[tahrirlash]

Maʼnosi[tahrirlash]

1 Aylanib yurmoq; sayr qil-moq. ◆ Choʻllarda kezmoq. Shaharni kezib chiq-moq. Dengiz sohilida kezmoq. Dunyoni kezmoq. m ◆ Shukurjon qishloqda bir kun turdi, pax-tazorlarni kezdi, onasi bilan buvisining qabrini ziyorat qildi. O. Yoqubov, «Ota izi-dan» . ◆ Oydin oqshomlarda, qishloqning sokin kechalarida Mansur bilan jimgina kezish-lar ham, kechalari toliqib.. dong qotib ux-lashlarning ham ajib bir gashti bor edi. Oʻ. Hoshimov, «Qalbingga quloq sol» .

2 koʻchma (jonsiz narsalarga nisbatan) Shunday (aylanish, yurish) harakatda boʻl-moq. ◆ Zulmat quyuqlashib borar, pastak bulut-lar qop-qora etaklarini sudrab, shahar us-tida kezib yurar, hamon oʻsha sovuq, loqayd tomchshshrini purkar edi. Oʻ. Hoshimov, «Qal-bingga quloq sol» . ◆ Achigan may isi kezgan hov-lilarda shamol-daydi, Nimanidir goʻyo izlab, xumlar girdin aiyunadi. X. Davron .


Sinonimlari[tahrirlash]

Antonimlari[tahrirlash]

КЕЗМОҚ. Oʻzbek tilining izohli lugʻati maʼlumotlaridan foydalanilgan; q. Adabiyotlar roʻyxati.

Tarjimalari[tahrirlash]

Feʼl[tahrirlash]

kezmoq kezmoq

OʻTIL

Ruscha ru

kezmoq
бродить, ходить, расхаживать; ездить; ◆ koʻchama-koʻcha ~ бродить по улицам; ◆ choʻllarda ~ разъезжать по степям;
2 обходить, обойти объездить; побывать в различных местах; shaharni kezib chiqmoq обойти (объездить) весь город; vistavkaning butun pavilonlarini kezib chiqmoq посетить все павильоны выставки;
3 странствовать; ◆ shimolda ~ странствовать по северу.