yil

Vikilug‘at dan olingan


Flag of Uzbekistan.svg Oʻzbekcha (uz)

Morfologik va sintaktik xususiyatlari

yil

Aytilishi

Etimologiyasi

Maʼnoviy xususiyatlari

Maʼnosi

1 Yerning Quyosh atrofida bir marta aylanib chiqish muddati; oʻn ikki kalendar oyiga teng vaqt, shunday vaqtga teng oʻlchov. ◆ Oʻtgan yil. Bu yil. Yilning toʻrt fasli. n ◆ 2006 yil uchun obuna davom etmoqda. Gazeta-dan . ◆ Bu yil yogʻin-sochin koʻp boʻlib, yer-koʻk cha-manday yashnab ketdi. S. Siyoyev, «Yorugʻlik» .

2 Biror hodisa, voqea yuz bergan kundan boshlab oʻtgan oʻn ikki oylik vaqt. ◆ Uning ishga kirganiga besh yil boʻldi. yash Uchinchi otam bilan ikki yilcha yaxshi turishdi. Oʻ. Hoshi-mov, «Qalbingga quloq sol» .

3 Oʻn ikki oylik vaqt bilan hisoblana-digan kalendar tizimi. ◆ Milodiy yil. Hij-riy yil. Kabisa yili. Quyosh yili. Oy yili. Qamariya yil hisobi.

Akademik yil ayn. oʻhuv yili. Yil oʻn ikki oy s. t. Yil boʻyi, butun yil davomida. ◆ Yil oʻn ikki oy bekorga ishlabman. Oʻquv yili Yozgi taʼtil oxiridan boshlab kelgusi yozgi taʼ-til boshlanishigacha boʻlgan oʻqish muddati. ◆ Texnikum yangi oʻquv yiliga katta tayyorgar-lik bilan keldi. Gazetadan .

4 astr. Biror planetaning Quyosh atrofida bir marta aylanishida oʻtadigan mud-dat. ◆ Mars yili (687 sutkaga teng), ◆ Zuhra yili (225 sutkaga teng) .

5 tar. Muchal yil hisobida oʻn ikki mu-chalning har biri (q. muchal). ◆ U qoʻy yilida tugʻilgan. -Yiling nima? -Yilim — sichqon.m ◆ Bu yil it yili ekanmi, bilmayman. Ku-lollikda ham meni itlar tinchitmadi. Gʻ. Gʻu-lom, «Shum bola» .

Yil agdarish Yoshni muchal hisobi bilan belgilash.

6 eti. q. yil oshi. ◆ zri Xaldorbekovning yili oʻtar-oʻtmas, boyvachchaga kenja xotin boʻlib tushgani mahipa-koʻy oʻrtasida ancha noxush gap-soʻzlar uygʻotgan edi. K. Yashin, «Hamza» .

Yil oshi eti. Kishi vafotidan keyin, odatda, toʻqqizinchi yoki oʻn birinchi oyda xaloyiqqa osh berib oʻtkaziladigan maro-sim. U ◆ vazifa: ota-onamiz uchun yil oshi be-rish va ikki ukamizni toʻy qilish edi. S. Ay-niy, «Esdaliklar» . ◆ Azizaning yil oshisidan keyin oʻrtoqlari.. uylanishga majbur qila boiiadilar. H. Gʻulom, «Toshkentliklar» .


Sinonimlari

Antonimlari

ЙИЛ. Oʻzbek tilining izohli lugʻati maʼlumotlaridan foydalanilgan; q. Adabiyotlar roʻyxati.

Tarjimalari

Ruscha ru

yil
1
год; ◆ bu ~ 1) этот год; 2) в этом году; ◆ kelasi ~ 1) будущий (наступающий) год; 2) в будущем году; ◆ kabisa ~i високосный год; ◆ Yangi ~ Новый год; ◆ oʻtgan ~i в прошлом году; ◆ oy ~i астр. лунный год; ◆ quyosh ~i астр. солнечный год; ◆ ~ning toʻrt fasli четыре времени года; ◆ ~ hisobi летосчисление; ◆ oʻquv ~i учебный год; ◆ ~ boʻyi в течение всего года, на протяжении года; ◆ ~ sayin из года в год, ежегодно;
2 ист. год двенадпатилетнего животного цикла (см. muchal); ◆ ~ing nima? как называется год твоего рождения?; в каком году ты родился?; ◆ uning ~i maymun он родился в год обезьяны; ◆ ~ agʻdarish исчисление (определение) возраста по животному циклу; ◆ 

  • ~ oʻn ikki oy разг. круглый год; ◆ ~ oshi рел. этн. поминки, устраиваемые по истечении девяти или одиннадцати месяцев после (чьей-л.) смерти.