ermak

Vikilug‘at dan olingan
Jump to navigation Jump to search


Flag of Uzbekistan.svg Oʻzbekcha (uz)
[tahrirlash]

Morfologik va sintaktik xususiyatlari[tahrirlash]

er-mak

Aytilishi[tahrirlash]

Etimologiyasi[tahrirlash]

ERMAK 'shunchaki, band boʻlib turish uchun amalga oshiriladigan mashgʻulot’. Boʻsh vaqtimda e r m a k u ch u n rasm solar edim. Bu soʻz qadimgi turkiy til-dagi ’biror ish bilan yengil-yelpi shugʻullan-’ maʼnosini anglatgan er— feʼlidan (ЭСТЯ, I, 294) eski oʻzbek tilida —maq qoʻshimchasining —mäk shakli bilan yasalgan (ЭСТЯ,I, 301; КРС, 962): er- + mäk = ermäk.    ^
Oʻzbek tilining etimologik lugʻati (I-jild) maʼlumotlaridan foydalanilgan; q. Adabiyotlar roʻyxati.

Maʼnoviy xususiyatlari[tahrirlash]

Maʼnosi[tahrirlash]

1 Vaqtni koʻngilchogʻlik bilan yoki zerikmay oʻtkazish uchun xizmat qila-digan narsa, mashgʻulot. ◆ Bolalar ermagi. Be-korchilikka ermak. Ertak — ermak. yat Ov-qatdan keyin ermak uchun oʻzining ham oʻzga shoirlarning muammolaridan bir nechasini oʻqib, yashirilgan ismlarni topishni iltimos qildi. Oybek, «Navoiy» .

2 Koʻngilga tasalli beradigan, ovutadi-gan narsa, kimsa; ovunchoq, yupanchiq. Na-zokatning birdan-bir mashgʻuloti va ermagi dutor edi. Sh. Rashidov, Boʻrondan kuchli. Yolgʻizlikning dastlabki kunlarida uning ermagi faqat Toʻlqin bilan Uchqun boʻldi. H. Gʻulom, Mashʼal.

3 Masxara, kulgi, mazax boʻlgan kimsa, narsa. ◆ Qizlar Salimaxonni ermak qilib, kuliilib oʻtirganlarida, Xadichaxon kirib keldi. N. Fozilov, «Oqim» .

Ermak qilmoq 1) ermak uchun biror narsa bilan mashgʻul boʻlmoq. ◆ Muhammad Jamol urina-urina, nihoyat, uyquga ketdi. Ahmad Husayn u-bu kitoblarni ermak qildi. Oybek, «Nur qidirib» . ◆ Ana, har kuni ermak qilib turadigan doʻmbirasining dastasi qamish kuli orasidan chiqib yotibdi. N. Fozilov, «Diydor; 2) masxara qilmoq, ustidan kul-moq, kulgi qilmoq» . ◆ Qiz ermak qilayotgan-dek, orqasiga qarab qichqirdi: -Hoy, Akbar, oʻrtogʻing keldilar, bu yoqqa chiq. S. Ahmad, «Togʻ afsonasi» . ◆ Sayfi boʻlsa, hadeb tilini chiqarib, meni ermak qiladi. S. Ahmad, «Say-lanma» .


Sinonimlari[tahrirlash]

Antonimlari[tahrirlash]

ЭРМАК. Oʻzbek tilining izohli lugʻati maʼlumotlaridan foydalanilgan; q. Adabiyotlar roʻyxati.

Tarjimalari[tahrirlash]

Ruscha ru

ermak
1 забава, развлечение; ◆ bolalarning ~lari детские забавы; ◆ ~ uchun для забавы, для потехи, ради развлечения;
2 утешение, отрада;
3 посмешище; ◆ ~ qilmoq 1) забавлиться (чем-л.); 2) потешаться, подсмеиваться (над кем-л.); делать посмешищем (кого-л.).