qovuq

Vikilug‘at dan olingan
Jump to navigation Jump to search


Flag of Uzbekistan.svg Oʻzbekcha (uz)
[tahrirlash]

qovuq I[tahrirlash]

Morfologik va sintaktik xususiyatlari[tahrirlash]

qo-vuq

Aytilishi[tahrirlash]

Etimologiyasi[tahrirlash]

QOVUQ I 1 siydik pufagi'. Q o v u gʻ i boʻsh oʻhuv— chiga dars paytida ham tashhariga chiqib kelishga ruxsat beriladi. Qadimgi turkiy tilda ham shunday maʼnoni anglatgan bu süz asli 'oʻrov\ 'xalta' kabi maʼnoni anglatgan qab otidan (Devon, III, 160) kichray-tirish maʼnosini ifodalovchi —(u)q qoʻshimchasi bilan hosil qilingan; keyinchalik b undoshi v undoshiga al-mashgan (Devon, III, 179); oʻzbek tilida a unlisi â unli-siga almashgan: qab + uq = qabuq > qavuq > qâvuq I.

QOVUQ II ' chaqmoq uchqunidan oʻt oldirish uchun ishlatiladigan maxsus pilik'. Kishi .. tokchadan sopol lagan bilan h o v u h n i olib, chahmoh surtdi. Sham yehildi (Abdulla Qodiriy). Bu soʻz qadimgi turkiy til — dagi ' chaqmoq chaqib yondiriladigan pilik' maʼnosini anglatgan qaw otidan (Devon, III, 169) eski oʻzbek tilida kichraytirish maʼnosini ifodalovchi —(u)q qoʻshimchasi bilan hosil qilingan; keyinchalik w undoshi v undo-shiga, a unlisi â unlisiga almashgan: qaw + uq = qawuq > qavuq > qâvuq II.
Oʻzbek tilining etimologik lugʻati (I-jild) maʼlumotlaridan foydalanilgan; q. Adabiyotlar roʻyxati.

Maʼnoviy xususiyatlari[tahrirlash]

Maʼnosi[tahrirlash]

anat. Odam va aksariyat hay-vonlarning siydik toʻplanadigan, ichi boʻsh, xaltasimon aʼzosi; siydik pufagi. ◆ Qovuq yalligʻlanishi. yash Mingboshi Matqovulning qovugʻiga bir tepdi, u agʻdarildi. M. Ismoiliy, «Fargʻona t» . o.

Sinonimlari[tahrirlash]

Antonimlari[tahrirlash]

qovuq II[tahrirlash]

Morfologik va sintaktik xususiyatlari[tahrirlash]

qo-vuq

Aytilishi[tahrirlash]

Etimologiyasi[tahrirlash]

Maʼnoviy xususiyatlari[tahrirlash]

Maʼnosi[tahrirlash]

Chaqmoq surtib, uning uch-qunidan oʻt yoqish uchun qilinadigan maxsus pilik, pilta. ◆ Kishi Otabekni oʻtqizgach, tokchadan sopol lagan bilan qovuqni olib, chaqmoq surtdi. Sham yoqildi. A. Qodiriy, «Oʻtgan kunlar» .

Sinonimlari[tahrirlash]

Antonimlari[tahrirlash]

ҚОВУҚ. Oʻzbek tilining izohli lugʻati maʼlumotlaridan foydalanilgan; q. Adabiyotlar roʻyxati.

Tarjimalari[tahrirlash]

Ruscha ru

qovuq I
анат. мочевой пузырь.

qovuq II
трут; ◆ qovuqni olib, chaqmoq surtdi он взял трут и высек огонь.