sevikli

Vikilug‘at dan olingan
Jump to navigation Jump to search


Flag of Uzbekistan.svg Oʻzbekcha (uz)
[tahrirlash]

Morfologik va sintaktik xususiyatlari[tahrirlash]

se-vik-li

Aytilishi[tahrirlash]

Etimologiyasi[tahrirlash]

SEVIKLI ' koʻngil qoʻygan'. Zebo sevikli-s i n i n g xayoli bilangina yashashni istamas, unga sevimli boʻlish va sevishgina kifoya emas edi (Shuh-rat). Bu sifat asli 'muhabbat bogʻla-', 'yoqtir-' maʼ-nosini anglatgan sev- feʼlidan qadimgi turkiy tilda —(i)g qushimchasi bilan yasalgan otga —lig qoʻshimchasini qoʻshib yasalgan (ДС, 497: sevig 2; seviglig); keyinchalik birinchi g undoshi k undoshiga almashgan, —lig qoʻshim— chasi tarkibidagi g undoshi y undoshiga almashib, bo-ra-bora talaffuz qilinmay qoʻygan: (sev- + ig = sevig) + lig = seviglig > seviklik > sevikliy > sevikli. Bu sifat suyukli shaklida ham ishlatiladi.

Qadimgi turkiy tilda ' sevikli' maʼnosini ang— latuvchi sevig soʻzi qatorida sevüg soʻzi ham mavjud boʻl-gan (ДС, 498). Devonda bu soʻz sevük shaklida ham kelti-rilgan (I, 370). 'Sevgi' maʼnosini qadimgi turkiy til-da sevig (ДС, 497), sevüglük (ДС, 498), sevüklük (Devon, II, 199) soʻzlari anglatgan, demak, sevgi soʻzi keyinchalik oʻzbek tilida yasalgan.
Oʻzbek tilining etimologik lugʻati (I-jild) maʼlumotlaridan foydalanilgan; q. Adabiyotlar roʻyxati.

Maʼnoviy xususiyatlari[tahrirlash]

Maʼnosi[tahrirlash]

1 ayn. sevgili !. ◆ Shu kelish-gan, xushbichim, bashang kiyingan yigit, na-zarida, xuddi sevikli Xoldorbekka oʻxshab ketdi. K. Yashin, «Hamza» .

2 Eng qadrli, sevimli. ◆ Sevikli oʻrtoq. Sevikli oʻqituvchi. yash Sevikli ustozning kutilmagandagi buyrugʻi Zulfiqorning haf-salasini pir qildi. Mirmuhsin, «Meʼmor» .

Sinonimlari[tahrirlash]

Antonimlari[tahrirlash]

СЕВИКЛИ. Oʻzbek tilining izohli lugʻati maʼlumotlaridan foydalanilgan; q. Adabiyotlar roʻyxati.

Tarjimalari[tahrirlash]

Ruscha ru

sevikli
любимый, возлюбленный; ◆ sevikli doʻstim мой любимый друг.