tekin

Vikilug‘at dan olingan
Jump to navigation Jump to search


Flag of Uzbekistan.svg Oʻzbekcha (uz)
[tahrirlash]

Morfologik va sintaktik xususiyatlari[tahrirlash]

te-kin

Aytilishi[tahrirlash]

Etimologiyasi[tahrirlash]

TEKIN ' evaziga qech narsa talab qilinmaydigan', beiul Uzoh safarga pul kerak. Tekin himiz, et haida (Oibek). Qadimgi turkiy tilda qam shunday

maʼnoni anglatgan bu sifat asli tekün, tekin tarzida

talaffuz qilingan; tekün soʻzi 'evaziga hech nima talab qilinmaydigan' maʼnosini, tekin soʻzi esa 'bekorga' maʼnosini anglatgan (ДС, 550). Oʻzbek tiliga tekoʻn soʻzi tekin shaklida yetib kelgan.
Oʻzbek tilining etimologik lugʻati (I-jild) maʼlumotlaridan foydalanilgan; q. Adabiyotlar roʻyxati.

Maʼnoviy xususiyatlari[tahrirlash]

Maʼnosi[tahrirlash]

Evaziga pul, haq yoki boshqa biror narsa talab qilinmaydigan; pulsiz, bepul. ◆ Tekin ovqat. Tekin mehnat. n ◆ Uzoq safarga pul kerak. Tekin qimiz, et qayda. Oybek, «Tanlangan asarlar» . ◆ -Senhali shunaqa yomonmisan-a? Oʻy-boʻy! — dedi zavxoz. — Shun-chalik tekin yeb-ichib, oʻqib yurganingga shukur qilish kerak. P. Tursun, «Oʻqituvchi» .
Suv tekin, suvtekin Juda arzon, deyarli tekin. ◆ Xotishshrning mehnati ayniqsa qadr-siz, suv tekin boʻlishini oʻshanda bildim. Oybek, «Tanlangan asarlar» . ◆ -Goʻr azobi bilan yetishtirgan paxtasini zavodga keltirib, suv tekin sotadi, — deyar edi kuyunib Vali aka. M. Ismoiliy, «Fargʻona t» . o. Tekin tomoq q. tomoq 3.

Sinonimlari[tahrirlash]

Antonimlari[tahrirlash]

ТЕКИН. Oʻzbek tilining izohli lugʻati maʼlumotlaridan foydalanilgan; q. Adabiyotlar roʻyxati.

Tarjimalari[tahrirlash]

Ruscha ru

tekin
даровой; бесплатный; безвозмездный; даром, бесплатно, безвозмездно; ◆ tekin ovqat бесплатное питание; ◆ tekin foydalanish безвозмездное пользование; ◆ tekin tomoq 1) даровая пища; 2) дармоед, тунеядец; ◆ tekin pul деньги, которые достались даром (без труда); ◆ tek turguncha tekin ishla посл. лучше даром поработай, чем стоять без дела; ◆ 

  • suv tekin очень дешёвый; // очень дёшево, почти даром.