kabutar

Vikilug‘at dan olingan
Jump to navigation Jump to search

Flag of Uzbekistan.svg Oʻzbekcha (uz)
[tahrirlash]

Morfologik va sintaktik xususiyatlari[tahrirlash]

ka-bu-tar

Aytilishi[tahrirlash]

Etimologiyasi[tahrirlash]

KABUTAR || KAPTAR Bu ot ПРСda [käbutär] va [käftär] tarzida yozilib, "golub" deb izohlangan (304); alohida [käftär] shaklida keltirilib, käbutär shakliga havola qilingan (402); demak, asosiy shakl käbutär ekani ayon boʻladi. ТжРСda kaboʻtar shaklida keltirilib, "golub" leb izohlangan (175); adohida kaftar shaklida keltirilib, kaboʻtar shakliga havola kilingan (184); demak, asosiy shakl deb kaboʻtar shakli taʼkidpangan; fark shundaki, fors tili lugʻatida u harfi bilan yozilgan tovush tojik tili lugʻatida oʻ harfi bilan yozilgan; har holda, bu oʻrinda u tovushi (harfi) katnashayotir deyish toʻgʻri. Oʻzbek soʻzlashuv tilida bu ot kaptar shaklida aytiladi. ТжРСda 'koʻk', 'koʻkat' maʼnosini anglatadigan kabudū otining soʻzlashuv tilida kabuti tarzida d tovushini t tovushiga admashtirib aytilishi ham aks ettirilgan (175). Shundan kelib chiqib kabutar oti asli 'koʻk' maʼnosini anglatadigan kabud sifatining kabut shakliga -tar kiyosiy daraja qoʻshimchasini Koʻshib hosil qilingan deyish mumkin. Unda kabuttar shakli tarkibidagi tt tovushlaridan biri tojik tilining oʻzidayok aytilmay qoʻyilgan boʻlib chiqadi. Oʻzbek tilidagi kaptar shakli kabutar shakpi tarkibidagi u tovushini talaffuz qilmaslik va b tovushini p tovushiga almashtirish bilan hosil qilingan deyish mumkin. Bu ot asli 'koʻkish tusli qush' maʼnosini anglatadi (OʻTIL, I, 368).
Oʻzbek tilining etimologik lugʻati (III-jild) maʼlumotlaridan foydalanilgan; q. Adabiyotlar roʻyxati.

\f. j-S — kaptar

Maʼnoviy xususiyatlari[tahrirlash]

Maʼnosi[tahrirlash]

kt. ayn. kaptar. ◆ Kabutarlar dam uchib, dam sirpanib qoʻnib.. oʻynashar edi. Oybek, «Navoiy» .


Sinonimlari[tahrirlash]

Antonimlari[tahrirlash]

КАБУТАР. Oʻzbek tilining izohli lugʻati maʼlumotlaridan foydalanilgan; q. Adabiyotlar roʻyxati.

Tarjimalari[tahrirlash]

Ruscha ru

kabutar
книжн. = kaptar.