koʻppak

Vikilug‘at dan olingan
Jump to navigation Jump to search


Flag of Uzbekistan.svg Oʻzbekcha (uz)
[tahrirlash]

Morfologik va sintaktik xususiyatlari[tahrirlash]

koʻp-pak

Aytilishi[tahrirlash]

Etimologiyasi[tahrirlash]

KOʻPPAK 'qoʻriqlovchi itlarning xashaki zoti'. Ha noinsof, ha koʻppak!"— Qoratoy boyni soʻka boshladi (Oybek). Qadimgi turkiy tilda ham shunday maʼnoni anglatgan bu soʻz asli köpäk tarzida talaffuz qilingan (ДС, 317), keyinchalik p undoshi qatlangan, oʻzbek tilida ö unlisining yumshoqlik belgisi yoʻqolgan: köpäk > köppäk > koppäk.
Oʻzbek tilining etimologik lugʻati (I-jild) maʼlumotlaridan foydalanilgan; q. Adabiyotlar roʻyxati.

Maʼnoviy xususiyatlari[tahrirlash]

Maʼnosi[tahrirlash]

1 Qoʻriqlovchi itlarning xa-shaki bir zoti. ◆ Madina Zanjirini uzib yuborguday tashlanib vovullayotgan soʻqimdek koʻppakning dagʻdagʻasiga ham qaramay, ichka-riga kirdi. Mirmuhsin, «Chodrali ayol» .

2 Shunday itga nisbatli haqoratni (nisbatlashni) bildiradi. ◆ Ali meshkobchi ichida: "Sen koʻppakning qoʻlingdan shu ish keladi, albatta", dedi-yu, indamay joʻnab ketdi. Mirmuhsin, «Meʼmor» . ◆ -Ha noinsof, ha koʻppak! — Qoratoy boyni soʻka boshladi. Oybek, «Tanlangan asarlar» .


Sinonimlari[tahrirlash]

Antonimlari[tahrirlash]

КЎППАК. Oʻzbek tilining izohli lugʻati maʼlumotlaridan foydalanilgan; q. Adabiyotlar roʻyxati.

Tarjimalari[tahrirlash]

Ruscha ru

koʻppak
1 дворянга, дворняжка, дворовая собака; непородистая собака;
2 презр. цепная собака, верный слуга; ◆ kapitalning ~ itlari цепные псы капитала;
3 перен. злой человек, злюка;
4 бран. собака, сволочь; ◆ ha ~! ах ты собака!