mehribon

Vikilug‘atdan olingan
Navigatsiya qismiga oʻtish Qidirish qismiga oʻtish

Flag of Uzbekistan.svg Oʻzbekcha (uz)
[tahrirlash]

Morfologik va sintaktik xususiyatlari[tahrirlash]

meh-ri-bon

Aytilishi[tahrirlash]

Etimologiyasi[tahrirlash]

MEHRIBON Bu sifat ПРСda [mehrebon] shaklida (545), ТжРСda mehrubon shaklida (228) keltirilgan. Asli mehr otiga (q.) 'qara-' maʼnosini ifodalaydigan -bon qoʻshimchasini (ТжРС, 542) qoʻshib hosil qilingan; qator kelgan hrb tovushlarining aytilishini yengillashtirish uchun hr oraligʻiga fors tilida ye(e) tovushi, tojik tilida u tovushi kiritilgan; Oʻzbek tilida kiritma tovush vazifasi i tovushiga yuklangan. Bu sifat 'raxm-shafkat koʻrsatadigan' maʼnosini anglatadi (OʻTIL , 1, 462). Oʻzbek tilida bu sifatdan mehribonlik, mehribonchilik mavhum otlari yasalgan. Oʻzbek soʻzlashuv tilida bu sifat va otlar mihrivon, mihrivonlik, mihrivonchilik tarzida ham aytiladi.
Oʻzbek tilining etimologik lugʻati (III-jild) maʼlumotlaridan foydalanilgan; q. Adabiyotlar roʻyxati.

\f. IJL.J4-0 — yoqimtoy, muloyim; rahmdil, iltifotli

Maʼnoviy xususiyatlari[tahrirlash]

Maʼnosi[tahrirlash]

1 Mehr-shafqat koʻrsatuvchi, mehr bilan munosa-batda boʻluvchi. ◆ Mohlar oyimning Anvar bilan muomalasi xolis va samimiy boʻlib, u Anvarga oʻz bolasiday mehribon edi. A. Qodi-riy, «Mehrobdan chayon» . ◆ Bolalarining bax-ti uchun har qanday jafolarga oʻzini ot-gan, mehribon, shafqatli ona! Oybek, «Tanlangan asarlar» .

2 ayn. gʻamxoʻr. ◆ Bu yerda bir mehribonim yoʻqki, menga koʻmaklashsa. Oybek, «Tanlangan asarlar» .

3 koʻchma Mehr (mehribonlik) ifodalov-chi. ◆ Hamisha kulib turadigan mehribon chehra-si.. hozir jiddiy edi. M. Ismoiliy, «Fargʻo-na t» .o. ◆ Elmurodning qanday ahvolga tushgani-ni sezgan Gulsum uni mehribon soʻzlari bilan yupatmoqchi boʻlib kelgan edi. P. Tursun, «Oʻqituvchi» .


Sinonimlari[tahrirlash]

Antonimlari[tahrirlash]

МЕҲРИБОН. Oʻzbek tilining izohli lugʻati maʼlumotlaridan foydalanilgan; q. Adabiyotlar roʻyxati.

Tarjimalari[tahrirlash]

Ruscha ru

mehribon
1 любящий; ◆ ~ ona любящая мать;
2 благосклонный, добрый; мягкий; нежный; любезный; ◆ ... bu yerda bir ~im yoʻqqi, menga koʻmaklashsa (Ойбек, «Ќутлуѓ ќон»)... здесь нет никого благосклонного ко мне, кто мог бы помочь;◆ u bizga ~ edi он был с ними очень любезен;
3 милосердный; добросердечный; заботливый.