qormoq

Vikilug‘at dan olingan
Jump to navigation Jump to search

Flag of Uzbekistan.svg Oʻzbekcha (uz)
[tahrirlash]

Morfologik va sintaktik xususiyatlari[tahrirlash]

qor-moq

Aytilishi[tahrirlash]

Etimologiyasi[tahrirlash]

QOR- 'suyuq, mayda narsalarni bir-biriga ara-langgir—'. Qoʻy suti, hoʻy moyiga Upadek unni h o -r i b, .. Koʻmma hiladi darrov, Shuvoh ildizni yohib (Quddus Muhammadiy). Qadimgi turkiy tilda ham shun-day maʼnoni anglatgan bu soʻz asli qadimgi turkiy til-da mavjud boʻlib, 'birga qoʻy-', 'tartib bilan taxla-' maʼnosini anglatgan qa— feʼliga (ДС, 399) kuchaytirshn maʼnosini ifodalovchi -r qoʻshimchasini qoʻshib hosil qilingan (Devon, II, 154 : qarïldï); oʻzbek tilida a un — lisi â unlisiga almashgan: qa- + r = qar— > qâr-.
Oʻzbek tilining etimologik lugʻati (I-jild) maʼlumotlaridan foydalanilgan; q. Adabiyotlar roʻyxati.

Maʼnoviy xususiyatlari[tahrirlash]

Maʼnosi[tahrirlash]

1 Suyuq yoki mayda zarrali sochiluvchan narsalarni bir-biriga aralash-tirmoq, qorishtirmoq. ◆ Tolqonni shakar bilan qormoq. Qatiqqa shakar qorib ichmoq. n ◆ Qoʻy suti, qoʻy moyiga Upadek unni qorib.. Q. Muhammadiy .

2 Obdan aralashtirib yetiltirmoq, iy-lamoq, pishitmoq (shu yoʻl bilan oʻzi bogʻ-lanib kelgan soʻz anglatgan narsani tay-yorlashni bildiradi). ◆ Loy qormoq. Beton qormoq. n ◆ Kun chiqmasdan un eladim, xamir qordim.. Oybek, «Tanlangan asarlar» . Yormat xoʻjayinning sigir-buzoqlariga tert qo-rish bilan band boʻlgan xotinining oldida toʻxtadi. Oybek, Tanlangan asarlar.

3 Bulgʻamoq, belamoq, qorishtirmoq. ◆ Loy-ga qormoq. n ◆ Sel gʻoʻzalarimizni.. meh-natimizni ham tuproqqa qorib oldi-ket-di-yu, ammo yurak qoʻrimizni, vijdonimizni oqizib ketgani yoʻq. Y. Sham sharov, «Koʻrk meʼmorlari» . ◆ Oʻzingni balchiqqa qorib, yigʻlab-yolvorib, dehqonning ogʻzidagini, kosibning boʻgʻzidagini umid etishga or qilmaysanmi, Matpano? S. Siyoyev, «Avaz» .

4 koʻchma Botirmoq, koʻmmoq; giriftor qilmoq. ◆ Choʻponni sevolmadim, Hech koʻngil qoʻyolmadim. Gʻurbatga qorganimning, Devga yuborganimning Sababi shunda edi. H. Olim-jon .

Sinonimlari[tahrirlash]

Antonimlari[tahrirlash]

ҚОРМОҚ. Oʻzbek tilining izohli lugʻati maʼlumotlaridan foydalanilgan; q. Adabiyotlar roʻyxati.

Tarjimalari[tahrirlash]

qormoq

Ruscha ru

qormoq
1 примешивать; смешивать;
2 замешивать; месить; ◆ loy qormoq месить глину; ◆ xamir qormoq месить тесто; замешивать тесто;
3 валять, обвалять, смешивать; ◆ loyga qormoq валять на земле, смешать с землёй.