tutam

Vikilug‘at dan olingan
Jump to navigation Jump to search


Flag of Uzbekistan.svg Oʻzbekcha (uz)
[tahrirlash]

Morfologik va sintaktik xususiyatlari[tahrirlash]

tu-tam

Aytilishi[tahrirlash]

Etimologiyasi[tahrirlash]

TUTAM 'siqimga olish mumkin boʻlgan miqdorga teng'. Robiya xola bir t u t a m pechak oʻtni joʻyakka tashlab, .. (Saida Zunnunova). Qadimgi turkiy tilda ham shunday maʼnoni anglatgan bu soʻz 'qoʻl bilan ush-la—' maʼnosini anglatuvchi tut- feʼlidan (ПДП, 434; DS, 591) —(a)m qoʻshimchasi bilan yasalgan (ДС, 591): oʻzbek tilida a unlisi ä unlisiga almashgan: tut- + am = tutam > tutäm.
Oʻzbek tilining etimologik lugʻati (I-jild) maʼlumotlaridan foydalanilgan; q. Adabiyotlar roʻyxati.

Maʼnoviy xususiyatlari[tahrirlash]

Maʼnosi[tahrirlash]

Narsalarning tutamlash yoki siqimlash mumkin boʻlgan miqdori; pan-janing shuncha miqdorni oladigan (tuta-digan) holati. ◆ Bir tutam soch. Bir tutam paxta. Dangasaning quyrugʻi bir tutam. Maqol . v ◆ Robiya xola bir tutam pechak oʻt-ni joʻyakka tashlab, qoʻllarini qoqqanicha, Shirmonxon qarshisiga yurdi. S. Zunnunova, «Olov» . Qoʻshtr kecha erta1◆ shb oxirgi tutam xashakni yeb boʻlishgan. S. Anorboyev, «Oqsoy» . ◆ Yoqubbek soqolini tutamiga olib, bir lahza oʻylanib turdi-yu.. P. Qodirov, «Yulduzli tunlar» .
Bir tutam 1) bir tutam mikdordagi, bir tutamlashga loyiq. ◆ Bir tutam xashak. m ◆ -Bular ham sizga! — dedi u bir tutam-bir tutam gul tutqazib. J. Abdullaxonov, «Toʻ-fon; 2) ingichka, nozik; ozgʻin» . [Anoraning] ◆ Yosh niholdek bir tutam nozik qaddi-qoma-ti boshqalardan ajralib turar.. kulganda qoʻngʻiroqdek jaranglaydigan ovozi oʻtirish-ga alohida bir fayz bagʻishlar edi. M. Xay-rullayev, «Tilla marjoy; 3) juda qisqa» . ◆ Yoz kechalari bir tutam — kuz ochib yumguncha oʻtib ketadi. R. Fayziy, «Hazrati inson» .

Sinonimlari[tahrirlash]

Antonimlari[tahrirlash]

ТУТАМ. Oʻzbek tilining izohli lugʻati maʼlumotlaridan foydalanilgan; q. Adabiyotlar roʻyxati.

Tarjimalari[tahrirlash]

Ruscha ru

tutam
количество (чего-л.), что можно захватить в руку; ◆ bir tutam soch прядь волос; * ◆ yoz tuni bir tutam летняя ночь очень коротка; ◆ bir tutam kun очень короткий день.