goʻzal

Vikilug‘at dan olingan
Jump to navigation Jump to search


Flag of Uzbekistan.svg Oʻzbekcha (uz)
[tahrirlash]

Morfologik va sintaktik xususiyatlari[tahrirlash]

goʻ-zal

Aytilishi[tahrirlash]

Etimologiyasi[tahrirlash]

GOʻZAL 'xushroʻy’, ’husndor’. Gulsum uning xayolida bu yerdagi goʻzallarning g oʻ z a l i boʻlib tura berdi (Parda Tursun). Bu sifat asli qadimgi turkiy tildagi 'nazar sol-’ maʼnosini anglatgan kös-feʼlidan -(ä)l qoʻshimchasi bilan yasalgan (ЭСТЯ, III, 63); keyinchalik soʻz boshlanishidagi k undoshi g undoshiga, unlilar oraligʻidagi s undoshi z undoshiga almashgan; oʻzbek tilida ö unlisining yumshoqlik belgisi yoʻqolgan: kös- + äl = kösyol > gösäl > gözäl > gozäl. Bu sifat asli ’oʻziga eʼtiborni tortadigan’ maʼnosini anglatgan boʻ— lib, 'xushroʻy’ maʼnosi shu maʼno asosida oʻsib chiqqan.
Oʻzbek tilining etimologik lugʻati (I-jild) maʼlumotlaridan foydalanilgan; q. Adabiyotlar roʻyxati.
1 Juda \am chiroyli, husndor, xushroʻy. ◆ Goʻzal qiz. m Gulsum uning \ Elmu-rodning

Maʼnoviy xususiyatlari[tahrirlash]

Maʼnosi[tahrirlash]

◆ xayolida bu yerdagi goʻzallarning goʻza-li boʻlib tura berdi. P. Tursun, «Oʻqituvchi» . ◆ Oʻttiz besh yoishrda koʻringan bu goʻzal xotin haram xodimalaridan Gulshanbonu edi. A. Qo-diriy, «Mexrobdan chayon» .

2 Kishi koʻzini quvontiradigan, ki-shini maftun etadigan, zavkdantiradigan. ◆ Goʻzal tabiat bagʻrida dam olmoq. Goʻzal xulqli inson.

3 Zavq-shavqqa boy, serzavq, unutilmas (davr, vaqt haqida). ◆ Uqorli, sovuq kun Yoʻlchi uchun umrining eng mazmunli, eng rangli, eng goʻzal kupi edi. Oybek, «Tanlangan asarlar» .

4 Goʻzal (xotin-qizlar ismi).

Goʻzal adabiyot esk. Badiiy adabiyot. Goʻzal sanʼat esk. Badiiy sanʼat.


Sinonimlari[tahrirlash]

Antonimlari[tahrirlash]

ГЎЗАЛ. Oʻzbek tilining izohli lugʻati maʼlumotlaridan foydalanilgan; q. Adabiyotlar roʻyxati.

Tarjimalari[tahrirlash]

Sifat[tahrirlash]

goʻzal

Ruscha ru

goʻzal
книжн.
1 красивый, прекарсный, прелестный; // красиво, прекрасно, прелестно; ◆ ~ qiz красивая девушка; ◆ ~ manzara красивый вид, живописный пейзаж; ◆ ~ adabiyot ист. художественная литература; ◆ ~ sanʼat уст. изящной искусство; ◆ qanday ~ как красиво!; ◆ ~larning ~i красавица из красавиц;
2 Гюзаль (имя собств. женское).