salom

Vikilug‘at dan olingan


Flag of Uzbekistan.svg Oʻzbekcha (uz)[tahrirlash]

Morfologik va sintaktik xususiyatlari[tahrirlash]

sa-lom

Aytilishi[tahrirlash]

Etimologiyasi[tahrirlash]

Maʼnoviy xususiyatlari[tahrirlash]

Maʼnosi[tahrirlash]

[a. — tinchlik, xavfsiz-

lik; koʻrishish, salomlashish] 1 Kishilar-ning oʻzaro uchrashgan paytlarida urf-odatga koʻra bir-biriga aytadigan soʻzi. ◆ Alangali salom. Qizgʻin salom. Salom ham farz, alik ham farz. Bir kun tuz ichgan joyga qirq kun salom ber. Maqol . m - ◆ Salom, professor!Xush kelibsiz, — dedi Hamza va Stepanovga qarab qulochini ochdi. K. Yashin, «Hamza» . ◆ Gʻulomjon egilib salom berdi, sogʻ-salomatlik soʻradi. M. Ismoiliy, «Fargʻonat» . o.

Duoyi salom q. duo. Salom aytmoq ayn. salom yoʻllamoq. ◆ Havodan aylanib uchgan turnalar, Borib bizning elga salom ayting-lar, Ey aziz turnalar, mening tilimdan Doʻstu yoronlarga salom aytinglar. "Tohir va Zuhra" . Salom alaykum ayn. salom 1. Salom yoʻllamoq Biror shaxe yoki noma orqali salom aytib yubormoq. ◆ -Hammalari sogʻ-omon, — dedi Nizomiddinxoʻja. — Sizga matbaa, gazetalardagi muharrir, musahhih doʻstlaringiz salom yoʻllashdi. K. Yashin, «Hamza» . Salom yoʻq, alik yoʻq Toʻsatdan, hech kutilmaganda, dabdurustdan. ◆ U kirgach, salom yoʻq, alik yoʻq, tomdan tarasha tush-ganday: -Nimalar deb valdirayapsan, — deb oʻshqirdi. "Mushtum" . Salomini yeb qoʻymoq
Koʻpincha, salom bermagan bolalarga ayti-ladigan hazil ibora. ◆ Erta turib kech keldi, Salomini yeb keldi. "Boychechak" . Soyasiga salom bermoq q. soya.

2 tar. Amir, xon bilan ertalabki uchra-shuv va undagi salom-alik marosimi. ◆ Er-talab xonning haramdan chiqish vaqti yaqin-lashgan, salom va istiqbol uchun xoslardan sakkiz-toʻqqiz kishi yigʻilgan edilar. A. Qo-diriy, «Mexrobdan chayon» .

Salom ogʻasi tar. Amir, xon saroyida rasmiy marosimlarga boshchilik qilib, uni nazorat qilib turgan lavozimli shaxs. ◆ Supachalar ustida udaychi, shigʻovul, salom ogʻasi, tunqotar va darbon kabi tashrifot xodimlari oʻtirardilar. S. Ayniy, «Jal-lodlar» .

3 etn. Kelinchakni toʻydan keyingi kun erta bilan olib chiqib, kuyovning ota-onalariga, qarindosh-urugʻlariga taʼzim qildirish marosimi va umuman kelinchak-lar taʼzimi; kelinsalom. Ertalab, odat boʻyicha, Nuri toʻr roʻmol yopinib, beshikdagi boladan to keksalarga qadar — ◆ hammaga salom qilar ekan. Oybek, «Tanlangan asarlar» . ◆ [Rohila:] Jon qizim, eringni izzat qil! Qaynanangni izzat qil! Ertalab salomga chiqayotibsanmi ? A. Qahhor, «Ogʻriq tishlar» .

4 Sahnada, oʻyin-tomosha maydonlarida aktyorlarning tomoshabinlarga taʼzimi. ◆ Zulfizar raqsini tugatib, mahliyo boʻlib oʻtirgan tomoshabinga salom qilishi bilan, birdan hamma yoqni gulduratib qarsaklar koʻtarildi. K. Yashin, «Hamza» .

5 Salom (erkaklar ismi).

Sinonimlari[tahrirlash]

Antonimlari[tahrirlash]

САЛОМ. Oʻzbek tilining izohli lugʻati maʼlumotlaridan foydalanilgan; q. Adabiyotlar roʻyxati.

Tarjimalari[tahrirlash]

Ruscha ru

salom
1 привет, приветствие; поклон (большей частью фигурально, в отличие от taʼzim); ◆ alangali salom! пламенный привет!; ◆ koʻpdan-koʻp salom тысяча приветов, много приветов; масса приветов; ◆ salom aytmoq (или demoq) передавать привет, поклон; ◆ salom bermoq приветствовать (кого-л. при встрече); ◆ salom ham yoʻq, alik ham ни ответа ни привета; ◆ sovgʻa-salom см. sovgʻa; ◆ salom alaykum здравствуйте;
2 ист. утренний приём (во дворце эмира, хана) ◆ salom ogʻasi церемониймейстер (титул придворного во дворце эмира); ◆ salomga kelmoq прийти на поклон (к хану, эмиру и т. д.);
3 здравствуйте; здравствуй (приветствие); ◆ salom-alik 1) = salomalaykum; 2) привет и поклон; взаимные приветствия; ◆ salom-alik qilishmoq приветствовать друг друга; ◆ salom-alikni yigʻishtirib qoʻymoq перестать кланяться; порвать связи (с кем-л.);
4 этн. обряд, состоящий в том, что две женщины на следующий день после свадьбы сопровождают новобрачную, выходящую для церемонии приветствия родственников и близких мужа; ◆ kelin salom = salom 4; salom qilish церемония, заключающаяся в том, что молодая жена ежедневно по утрам (обычно до рождения первого ребёнка) кланяется родственникам мужа;
5 Салям (имя собств. мужское и женское).